Oltalama (phishing) maillerini nasıl tanırım?

Oltalama (phishing), sizi tanıdık bir kurum gibi görünen bir maille kandırıp şifrenizi, kart bilgilerinizi ya da para transferini ele geçirmeye çalışan saldırı türüdür. Spam filtresi bu maillerin büyük kısmını durdurur, ancak hiçbir filtre her girişimi yakalayamaz; son kontrol noktası sizsiniz.

En sık görülen oltalama senaryoları

• Sahte fatura: "Ödenmemiş faturanız var" başlıklı, ekinde ya da bağlantısında "fatura" bulunan mailler.
• Sahte kargo bildirimi: "Paketiniz teslim edilemedi, adres bilgilerinizi güncelleyin" mesajıyla gelen bağlantılar.
• Sahte şifre uyarısı: "Posta kutunuz doldu", "hesabınız kapatılacak, hemen giriş yapın" gibi aciliyet içeren mailler.
• Yönetici taklidi: Şirket yöneticisinin adıyla gelen, acil havale ya da hediye kartı isteyen mailler.
• Tedarikçi IBAN değişikliği: Tanıdığınız bir firmadan geliyormuş gibi görünen, "banka hesabımız değişti" diyen mailler.

Dikkat edilmesi gereken işaretler

1. Gönderen adresini açıp bakın. Görünen ad "Muhasebe" ya da tanıdığınız bir kişinin adı olabilir; asıl adres ise tamamen farklı bir alan adından gelir. Harf benzerliğine (ör. rn ile m) dikkat edin.
2. Bağlantının gittiği adresi kontrol edin. Bağlantıya tıklamadan önce üzerine gelin ve gerçek adresi okuyun. Giriş sayfası isteyen bir bağlantının alan adı, kurumun kendi alan adı olmalıdır.
3. Aciliyet ve tehdit dili. "24 saat içinde", "hesabınız silinecek" gibi baskı ifadeleri düşünmeden hareket etmeniz için kullanılır.
4. Beklenmedik ekler. Beklemediğiniz bir fatura ya da belge ekini açmayın. Çalıştırılabilir dosyalar sunucularımızda zaten engellenir; ayrıntı için Ek dosyam neden engellendi? makalesine bakın.
5. Şifre isteyen her mail şüphelidir. Güvercin Posta size mail ile şifrenizi sormaz. Panel girişi yalnızca https://guvercin.net/giris, webmail girişi yalnızca https://mail.guvercin.net adresinden yapılır.

Şüpheli bir mail aldığınızda ne yapmalı?

1. Bağlantılara tıklamayın, ekleri açmayın, yanıt vermeyin.
2. Mail tanıdığınız birinden geliyormuş gibi görünüyorsa, kişiye maile yanıt vererek değil, bildiğiniz bir telefon numarasından ulaşarak doğrulayın.
3. Maili spam/gereksiz olarak işaretleyin. Spam filtresi öğrenen bir sınıflandırıcı kullanır; işaretlemeleriniz isabeti artırır. Ayrıntı: Spam filtresi nasıl çalışır?
4. Şirketinizde BT sorumlusu varsa haber verin; aynı mail başka çalışanlara da gelmiş olabilir.
5. Mail bir bankayı, kargo firmasını veya kamu kurumunu taklit ediyorsa, o kurumun resmi sitesine adresi kendiniz yazarak girin ve bildirimin gerçekten var olup olmadığını oradan kontrol edin.

Bağlantıya tıkladım ya da şifremi girdim

Panik yapmayın, ama hızlı davranın. Posta hesabınızın şifresini panelden hemen değiştirin ve hesabınızda sizin eklemediğiniz bir yönlendirme ya da filtre olup olmadığını kontrol edin. Adım adım yapılacaklar Hesabım ele geçirildi, ne yapmalıyım? makalesinde yer alıyor. Kart bilginizi girdiyseniz bankanızı da arayın.

Sık sorulan sorular

Oltalama maili spam klasörüne düşmediyse güvenli midir?

Hayır. Filtre maillerin büyük bölümünü yakalar, ancak iyi hazırlanmış bir mail gelen kutusuna ulaşabilir. Yukarıdaki işaretleri her zaman kontrol edin.

Kendi adresimden bana mail gelmiş, bu nasıl olur?

Gönderen adresi sahte olabilir. Bu durumu Adıma sahte mail gönderiliyor makalesinde açıkladık.